​Mikrobiom skóry, czyli sekret naturalnej bariery ochronnej

Zdrowie

​Mikrobiom skóry, czyli sekret naturalnej bariery ochronnej

Mikrobiom skóry stanowi zespół drobnoustrojów zasiedlających powierzchnię ciała. Zalicza się do niego przede wszystkim bakterie, grzyby i wirusy, które współdziałają w utrzymaniu prawidłowego pH oraz chronią skórę przed czynnikami zewnętrznymi. Większość mikroorganizmów bytuje na skórze w sposób neutralny lub wręcz korzystny, wspierając jej naturalną równowagę. Skład mikrobiomu zmienia się wraz z wiekiem lub trybem życia. Dzieci mają najbardziej zróżnicowany mikrobiom skóry, który z czasem ulega przemianom pod wpływem hormonów, diety oraz środowiska.

​Co wchodzi w skład mikrobiomu skóry?

W skład mikrobiomu skóry wchodzą przede wszystkim tzw. bakterie saprofityczne, tj. gronkowce, paciorkowce, maczugowce czy bakterie pałeczkowate. Na zdrowej skórze mogą też pojawiać się mikroorganizmy potencjalnie patogenne, jednak w prawidłowych warunkach nie wywołują niekorzystnych zmian. Bardzo ważne jest utrzymanie równowagi pomiędzy „dobrymi” drobnoustrojami a tymi, które w sprzyjających okolicznościach mogą doprowadzić do podrażnień lub stanów zapalnych.

Zadaniem mikrobiomu skóry jest ochrona organizmu. Zapobiega on nadmiernemu namnażaniu się mikroorganizmów patogennych i aktywizuje komórki odpornościowe odpowiedzialne za walkę z alergenami oraz promieniowaniem UV. Ponadto wspiera utrzymanie odpowiedniego nawilżenia. Dzięki temu skóra staje się mniej podatna na uszkodzenia, utratę wody i różnego rodzaju podrażnienia.

​Jakie są przyczyny zaburzenia mikrobiomu skóry?

Przy zaburzeniach mikrobiomu skóry, pojawiają się zaczerwienienia, świąd lub nadmierne przesuszenia. W niektórych sytuacjach dochodzi też do zaostrzenia zmian trądzikowych czy atopowych. Co może zaburzać mikrobiom skóry?

  • nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV i brak ochrony przeciwsłonecznej;

  • zanieczyszczenia środowiska (smog, pyły, metale ciężkie);

  • częste kuracje antybiotykowe;

  • zaburzenia gospodarki hormonalnej;

  • dieta bogata w produkty wysoko przetworzone;

  • niewłaściwa pielęgnacja.

Tego typu czynniki mogą prowadzić do dominacji drobnoustrojów patogennych, co wywołuje stan zapalny i utrudnia skórze pełnienie funkcji ochronnej.

​Mikrobiom skóry – jak pielęgnować twarz i ciało?

Prawidłowa rutyna pielęgnacyjna pozwala zachować równowagę mikrobiomu skóry i ograniczyć podrażnienia. Szczególnie ważne jest delikatne, ale skuteczne oczyszczanie skóry twarzy, które usuwa zanieczyszczenia i nadmiar sebum bez nadmiernego przesuszania. Warto wybierać produkty wzbogacone o składniki nawilżające, np. kwas hialuronowy, glicerynę, oraz substancje kojące, tj. pantenol czy ceramidy.

Osoby ze skłonnością do niedoskonałości powinny wybierać formuły z kwasami BHA lub AHA, pamiętając przy tym o umiarkowanym stosowaniu peelingów mechanicznych. Po oczyszczaniu przydają się kremy z filtrem SPF, ponieważ promieniowanie UV może zaburzać barierę ochronną skóry.

Równie istotne jest dbanie o skórę na całym ciele. Zbyt mocne preparaty myjące mogą naruszać mikrobiom skóry, zwłaszcza jeśli zawierają silne detergenty i pozbawiają naskórek warstwy lipidowej. Warto sięgać po balsamy lub masła z emolientami, które chronią przed utratą wody. W przypadku podrażnień pomocne są kosmetyki z dodatkiem alantoiny, niacynamidu czy mocznika.

Skóra wymaga codziennej troski i świadomej pielęgnacji. Równowaga mikrobiomu skóry stanowi naturalną barierę przed patogenami. Żeby ją utrzymać w dobrej kondycji, warto unikać czynników sprzyjających destabilizacji drobnoustrojów, zadbać o nawilżenie i delikatne oczyszczanie, a także uwzględniać filtry UV.

Powiązane artykuły